Pogryzienie przez psa w UK: jak starać się o odszkodowanie (łącznie z CICA)

Każdego roku tysiące osób w Wielkiej Brytanii trafia do szpitala po ataku psa. Rana goi się szybciej niż koszty, które zostają: dni wolne od pracy, blizna, strach przed wyjściem na spacer. Dobra wiadomość jest taka, że jeśli ucierpiałeś przez cudzego psa, w większości przypadków istnieje droga do odszkodowania. Poniżej tłumaczymy krok po kroku, co zrobić i jak działa mniej znany fundusz CICA, gdy do pogryzienia doszło w wyniku przestępstwa.

Co zrobić zaraz po pogryzieniu

Pierwsze godziny mają znaczenie zarówno dla zdrowia, jak i dla przyszłego roszczenia. Zadbaj o:

1. Pomoc medyczną. Nawet niewielkie ugryzienie może się zakazić. Wizyta u lekarza to również dokumentacja obrażeń.
2. Zgłoszenie na policję. Zadzwoń pod 101, a w sytuacji zagrożenia pod 999. Poproś o numer referencyjny przestępstwa (crime reference number). To on otwiera drogę do roszczenia z CICA.
3. Dane właściciela psa. Imię, nazwisko, adres, numer telefonu, a jeśli się da, dane ubezpieczyciela.
4. Zdjęcia. Obrażeń, miejsca zdarzenia oraz samego psa, jeśli to bezpieczne.
5. Świadków. Dane kontaktowe osób, które widziały atak.
6. Paragony i dokumenty. Koszty leczenia, dojazdów, utraconego zarobku. Zbieraj wszystko od początku.

Kiedy pogryzienie jest przestępstwem

W Anglii i Walii obowiązuje Dangerous Dogs Act 1991. Zgodnie z nim przestępstwem jest dopuszczenie, by pies dowolnej rasy był niebezpiecznie poza kontrolą, i to zarówno w miejscu publicznym, jak i prywatnym, włącznie z domem czy ogrodem właściciela.

Co ważne, pies nie musi ugryźć, żeby zachowanie zostało uznane za niebezpieczne. Sąd może wziąć pod uwagę także sytuacje, w których pies gonił, osaczał, agresywnie szczekał lub gdy ktoś realnie obawiał się o swoje bezpieczeństwo.

Od 1 lutego 2024 roku do listy ras zakazanych dołączył XL Bully. Posiadanie takiego psa bez Certyfikatu Wyłączenia (Certificate of Exemption) jest nielegalne, co może dodatkowo wzmacniać Twoją sprawę, jeśli ucierpiałeś przez psa objętego zakazem.

Dwie drogi do odszkodowania

W praktyce masz do wyboru dwie ścieżki. Czasem opłaca się rozważyć obie i wybrać tę, która da wyższą realną wypłatę.

Droga pierwsza: roszczenie cywilne przeciwko właścicielowi

To najczęstsza ścieżka. Kierujesz roszczenie do osoby odpowiedzialnej za psa, zwykle właściciela lub osoby, która nad nim panowała w chwili zdarzenia, na przykład opiekuna czy członka rodziny.

Podstawą bywa Animals Act 1971, który wprowadza tak zwaną odpowiedzialność na zasadzie ryzyka (strict liability). W uproszczeniu: właściciel może odpowiadać nawet wtedy, gdy był przekonany, że jego pies jest bezpieczny. Liczy się samo zdarzenie, a nie wcześniejsza historia zwierzęcia.

Roszczenie cywilne może obejmować:

• ból, cierpienie i utratę komfortu życia,
• koszty leczenia i rehabilitacji,
• utracone zarobki, obecne i przyszłe,
• koszty opieki,
• trwałe blizny i oszpecenie,
• uraz psychiczny, na przykład lęk czy strach przed psami.

Większość takich spraw prowadzą kancelarie w modelu no win no fee, czyli bez opłaty z góry, a honorarium pobierane jest dopiero po wygranej.

Droga druga: CICA, gdy doszło do przestępstwa

CICA to Criminal Injuries Compensation Authority, rządowy fundusz wypłacający odszkodowania ofiarom przestępstw z użyciem przemocy w Anglii, Walii i Szkocji. Dotyczy to również osób poszkodowanych przez psa, ale w ściśle określonych okolicznościach.

Aby wniosek do CICA miał szansę powodzenia, pogryzienie musi wynikać z przestępstwa przemocy. W praktyce chodzi najczęściej o sytuacje, w których pies został użyty jako broń, atak był celowy albo zachowanie właściciela było na tyle lekkomyślne, że wypełniło znamiona przestępstwa. Zwykłe niedopilnowanie psa częściej trafia na drogę cywilną niż do CICA.

CICA bywa szczególnie ważne wtedy, gdy:

• właściciel psa jest nieubezpieczony i nie ma z czego wyegzekwować odszkodowania,
• sprawca nie został zidentyfikowany, na przykład pies zniknął z miejsca zdarzenia,
• nie da się poprowadzić klasycznego roszczenia cywilnego.

O czym warto pamiętać przy CICA:

• Wymagane jest zgłoszenie na policję i współpraca ze śledztwem. Numer referencyjny przestępstwa jest kluczowy.
• Wypłaty opierają się na stałej taryfie zależnej od rodzaju i ciężkości obrażeń. Odszkodowanie bywa niższe niż w sprawie cywilnej i słabiej odwzorowuje realne straty finansowe.
• Utracone zarobki fundusz uwzględnia dopiero przy dłuższej niezdolności do pracy, a płatność liczona jest według stawek ustawowego zasiłku chorobowego.
• Zwykle nie można otrzymać odszkodowania dwa razy za te same obrażenia, dlatego warto zawczasu ustalić, która droga jest korzystniejsza.

Ile masz czasu na złożenie roszczenia

Terminy są nieubłagane, a ich przekroczenie zwykle zamyka sprawę.

• Roszczenie cywilne: co do zasady trzy lata od dnia zdarzenia lub od momentu, w którym dowiedziałeś się, że uraz ma związek z atakiem (Limitation Act 1980).
• CICA: zazwyczaj dwa lata od zdarzenia.
• Dzieci: w sprawach cywilnych bieg trzyletniego terminu rusza dopiero od 18 urodzin. W CICA obowiązują odrębne, łagodniejsze zasady.
• Osoby bez zdolności do czynności prawnych: obowiązują szczególne reguły.

Nawet jeśli od zdarzenia minęło trochę czasu, sprawdź swoją sytuację, bo wyjątki istnieją.

Od czego zacząć

Jeśli ucierpiałeś przez cudzego psa, nie musisz zmagać się z formalnościami sam. Zbierz dokumentację opisaną wyżej, zabezpiecz numer referencyjny przestępstwa i skorzystaj z bezpłatnej wstępnej porady, aby ustalić, czy lepszą drogą jest roszczenie cywilne, wniosek do CICA, czy jedno i drugie.

Skontaktuj się z nami, aby bezpłatnie omówić swoją sprawę. Sprawdzimy, jakie masz opcje, i pomożemy wybrać ścieżkę, która da Ci najwyższe realne odszkodowanie.