Roszczenie za utracone lata

Barbara Wojno

Przełomowy wyrok Sądu Najwyższego: Odszkodowania dla dzieci za „utracone lata”

18 lutego 2026 r. Sąd Najwyższy wydał wyrok w sprawie CCC przeciwko Sheffield Teaching Hospitals NHS Foundation Trust, orzekając, że dzieci mogą obecnie ubiegać się o odszkodowanie za dochody, które uzyskałyby, gdyby nie doznały urazu skracającego ich przewidywaną długość życia. Ten rodzaj roszczenia określa się mianem „lost years claim” (roszczenie za utracone lata).

Decyzja Sądu Najwyższego

Większością głosów (4-1) sędziowie Sądu Najwyższego ustalili, że dziecko może otrzymać odszkodowanie za zarobki, które osiągnęłoby w latach życia utraconych w wyniku zaniedbania medycznego. Ta decyzja uchyla wyrok z 1981 roku (Croke v Wiseman), który wprowadzał niesprawiedliwe rozróżnienie:

• Dorośli o skróconej przewidywanej długości życia mogli otrzymać takie odszkodowanie.
• Dzieci nie miały takiej możliwości.

Sprawa dotyczy dziewczynki o inicjałach CCC, która doznała poważnego uszkodzenia mózgu wskutek niedotlenienia przy porodzie, co spowodowało porażenie mózgowe i skrócenie przewidywanej długości życia do około 29 lat. Podmiot medyczny uznał swoją winę. W pierwszej instancji CCC przyznano około 6,8 mln funtów na długoterminową opiekę, jednak nie otrzymała ona odszkodowania za utracone dochody ze względu na precedens Sądu Apelacyjnego z 1981 roku. Sąd Najwyższy uwzględnił apelację bezpośrednią i naprawił to pominięcie.

Czym jest odszkodowanie za „utracone lata”?

Do tej pory istniały rozbieżności w sposobie obliczania odszkodowań w sytuacjach, gdy osoba doznała urazów skracających jej przewidywaną długość życia:

• Dorośli – mogli ubiegać się o rekompensatę za dochody, które zarobiliby w trakcie życia utraconego w wyniku zaniedbania.
• Dzieci – nie mogły tego robić ze względu na niepewność co do ich przyszłych zarobków.

Sąd Najwyższy orzekł, że nie istnieje solidna zasada prawna pozwalająca na wykluczenie dzieci z przyznawania odszkodowań za utracone lata. Sędziowie podkreślili, że obowiązkiem sądu jest przyznanie sprawiedliwego i słusznego odszkodowania na podstawie najlepszych dostępnych dowodów, niezależnie od tego, czy powodem jest osoba dorosła, czy dziecko.

Punkt zwrotny dla ciężko poszkodowanych dzieci

Decyzja Sądu Najwyższego ma natychmiastowe konsekwencje dla dzieci, które doznają poważnych obrażeń i których przewidywana długość życia zostaje skrócona. W szczególności w przypadkach szkód okołoporodowych powodowie mogą prosić sąd o oszacowanie dochodów, jakie uzyskaliby w utraconych latach życia, co stanie się częścią całkowitej kwoty odszkodowania.

W przypadku CCC jej zespół prawny szacuje, że wartość roszczenia za utracone lata przekracza 800 000 funtów, co stanowi kwotę dodatkową do przyznanych już odszkodowań za:

• opiekę,
• specjalistyczny sprzęt,
• inne niezbędne potrzeby.

Może to przynieść istotną zmianę w długoterminowym bezpieczeństwie finansowym rodziny, dając spokój rodzicom obawiającym się o przyszłość swoich dzieci, które nie są w stanie normalnie pracować i oszczędzać.

Komentarz prawnika specjalisty

Jodi Newton, szefowa działu sporów dotyczących urazów okołoporodowych i zaniedbań pediatrycznych w kancelarii Osbornes Law, stwierdziła:

„To monumentalny wyrok dla wielu dzieci i młodych ludzi, którzy pozostali z poważnymi, zmieniającymi życie urazami w wyniku zaniedbania medycznego. Sąd Najwyższy naprawił dzisiaj anomalię prawną, która istniała od ponad 40 lat”.

Dodała, że wyspecjalizowane zespoły prawne reprezentujące rodziny tych dzieci były sfrustrowane wcześniejszymi ograniczeniami, a obecna decyzja stanowi ważną zmianę prawną na korzyść bezbronnych rodzin.

O Nas

Osbornes Law dysponuje zespołem wykwalifikowanych prawników posługujących się językiem polskim. Kontaktując się z nami, będą Państwo rozmawiać z osobą mówiącą w języku polskim, a jeśli zdecydują się Państwo na współpracę z Osbornes, nasi prawnicy będą Państwu towarzyszyć na każdym etapie sprawy. Nasza kancelaria mieści się w Londynie. Posiadamy biura w Camden i Hampstead, a w naszym zespole pracuje ponad 170 osób. Od ponad 50 lat świadczymy pomoc prawną i z przyjemnością zaoferujemy Państwu nasze wsparcie.
Zapraszamy do kontaktu poprzez:
Wypełnienie poniższego formularza lub
Kontakt telefoniczny pod numerem 020 4502 3183.